افزایش قیمت خودرو در راه است؟

 بابک صدرایی، کارشناس بازار خودرو درباره آخرین وضعیت بازار خودرو و اثر افزایش قیمت ارز، طلا و سکه بر این بازار گفت: بازار خودرو در شرایطی قرار دارد که طی ماه‌های اخیر به دلیل رسیدن قیمت‌ها به سقف‌های قیمتی و کاهش قدرت خرید، وارد رکود شده است، اما افزایش اخیر نرخ ارز نمی‌تواند بدون اثر بر بازار خودرو باقی بماند.

وی افزود: اگر روند صعودی قیمت ارز ادامه پیدا کند، قطعاً در بازه زمانی کوتاه‌مدت و میان‌مدت اثر خود را در بازار خودرو نشان خواهد داد. همین حالا نیز می‌توان مشاهده کرد که قیمت برخی خودرو‌ها در بازار اندکی افزایش پیدا کرده است. البته منظور این نیست که خودرو یکباره ۵۰ یا ۶۰ درصد گران شود، اما افزایش نرخ ارز می‌تواند اثر جزئی خود را بر قیمت خودرو بگذارد.

این کارشناس بازار خودرو ادامه داد: اگر نرخ دلار از محدوده ۲۰۰ هزار تومان عبور کند و بتواند برای مدتی در سطوح بالاتر باقی بماند، بازار خودرو نیز به تدریج نسبت به آن واکنش نشان خواهد داد. اگر نرخ ارز همچنان به روند صعودی خود ادامه دهد، قطعا بازار خودرو هم در یک بازه زمانی وارد مسیر افزایشی خواهد شد.

صدرایی با اشاره به شرایط واردات خودرو اظهار کرد: در شرایط فعلی، بحث سخت‌تر شدن واردات خودرو با توجه به شرایط تحریمی و محدودیت‌های موجود مطرح است. این شرایط می‌تواند تعداد خودرو‌های وارداتی و حتی خودرو‌های مونتاژی موجود در بازار را کاهش دهد. اگر برای این مسئله فکری نشود، کاهش عرضه در کنار افزایش نرخ ارز می‌تواند در آینده بر قیمت خودرو اثر بیشتری بگذارد.

وی تصریح کرد: شاید در آینده نزدیک، یعنی تا پایان شهریورماه، نتوان انتظار یک جهش شدید را داشت، اما اگر شرایط موجود در پاییز کنترل و مدیریت نشود، احتمال جهش قیمتی در بازار خودرو وجود خواهد داشت.

ورود خودرو‌های دست‌دوم بازار را ریزشی نمی‌کند

این کارشناس بازار خودرو درباره برخی ادعا‌ها در کانال‌های اینستاگرامی و تلگرامی مبنی بر «ریزش قیمت خودرو» نیز گفت: در حال حاضر سیگنال مشخصی از ریزش شدید قیمت خودرو وجود ندارد و بسیاری از این صحبت‌ها بیشتر جنبه تبلیغاتی دارد.

صدرایی افزود: برخی از ورود ۲۰ هزار دستگاه خودروی دست‌دوم صحبت می‌کنند، اما همیشه میان عدد اعلام‌شده و آنچه در عمل وارد بازار می‌شود فاصله وجود دارد. حتی اگر در واقعیت ۱۰ تا ۱۵ هزار دستگاه خودرو وارد کشور شود، این تعداد به اندازه‌ای نیست که بتواند بازار خودرو را به‌شدت کاهشی کند.

وی ادامه داد: بازار خودرو با تقاضای حدود یک‌ونیم میلیون دستگاه مواجه است و در شرایطی که عرضه همچنان کمتر از تقاضاست، ورود ۱۰ تا ۱۵ هزار خودرو نمی‌تواند به تنهایی موجب ریزش شدید قیمت‌ها شود. ضمن اینکه خودرو‌های دست‌دوم وارداتی نیز اگر وارد بازار شوند، با توجه به هزینه‌ها و شرایط واردات، لزوماً با قیمت‌های بسیار پایین عرضه نخواهند شد و می‌توانند در سطحی نزدیک به خودرو‌های موجود در بازار قیمت‌گذاری شوند.

صدرایی تأکید کرد: در بهترین حالت، اگر بازار در یک روند صعودی قرار داشته باشد و این خودرو‌ها نیز واقعاً وارد کشور شوند، می‌توانند سرعت رشد قیمت‌ها را کاهش دهند. برای مثال، اگر قرار باشد بازار ۳۰ درصد رشد کند، ممکن است این رشد به حدود ۲۰ درصد برسد، اما اینکه ورود این خودرو‌ها در شرایط رشد نرخ دلار بتواند یک روند کاهشی جدی ایجاد کند، فعلاً قابل مشاهده نیست.

کوچ سرمایه از بازار خودرو به طلا و ارز

وی درباره احتمال فروش خودرو توسط سرمایه‌گذاران و انتقال سرمایه به بازار طلا و ارز نیز گفت: چنین جابه‌جایی سرمایه‌ای در بازار ایران وجود دارد و سرمایه‌گذاران مختلف با توجه به شرایط بازار‌ها تصمیم می‌گیرند سرمایه خود را در کدام بازار قرار دهند.

این کارشناس بازار خودرو یادآور شد: ممکن است بخشی از سرمایه‌گذاران در مقطعی خودرو‌های خود را بفروشند و وارد بازار طلا، سکه یا دلار شوند. پس از آنکه این بازار‌ها به نقطه تعادل خود رسیدند و سرمایه‌گذار به حد سود مورد نظرش دست پیدا کرد، امکان دارد دوباره سرمایه به بازار خودرو بازگردد.

صدرایی با اشاره به تجربه پاییز گذشته گفت: در پاییز نیز شاهد چنین اتفاقی بودیم؛ ابتدا بخشی از سرمایه‌ها وارد بازار طلا شد و قیمت‌ها افزایش پیدا کرد و پس از آن بخشی از سرمایه دوباره به سمت بازار خودرو برگشت.

وی افزود: بازار طلا، سکه، ارز و خودرو در مقایسه با بازار مسکن، سرعت جابه‌جایی و نقدشوندگی بالاتری دارند و به همین دلیل انتقال سرمایه میان این بازار‌ها سریع‌تر اتفاق می‌افتد. متأسفانه این روند در اقتصاد ایران وجود داشته و ممکن است در شرایط فعلی نیز شاهد آن باشیم.

تقاضای خودرو با سیگنال گرانی تحریک می‌شود

صدرایی درباره وضعیت تقاضا در بازار خودرو نیز اظهار کرد: در ایران وقتی قیمت خودرو برای چند ماه تقریباً ثابت می‌ماند، تقاضا نیز کاهش پیدا می‌کند، اما به محض اینکه یک سیگنال افزایش قیمت در بازار شکل می‌گیرد، تقاضا‌هایی که قبلاً به تعویق افتاده یا برای خرید آنها عجله‌ای وجود نداشته، به سرعت وارد بازار می‌شوند.

وی ادامه داد: بخشی از افرادی که قصد خرید خودرو دارند، ممکن است در چنین شرایطی وارد بازار شوند، اما در کنار مصرف‌کنندگان، دلالان و سرمایه‌گذاران نیز به این سیگنال‌ها واکنش نشان می‌دهند.

این کارشناس بازار خودرو گفت: اگر افزایش قیمت در بازار محسوس و مشهود شود، باید انتظار شکل‌گیری یک تقاضای کوتاه‌مدت و هیجانی را داشت؛ اتفاقی که در دوره‌های گذشته نیز رخ داده است. با این حال، معمولاً پس از این موج کوتاه‌مدت، در صورتی که روند کلی اقتصاد کشور تغییر نکند، یک دوره رکود بلندمدت دوباره در بازار خودرو شکل می‌گیرد.

خودرو هنوز به اندازه دلار گران نشده است

صدرایی درباره میزان افزایش قیمت خودرو در روز‌های اخیر گفت: فعلاً قیمت خودرو نسبت به رشد نرخ ارز ثابت‌تر مانده است. البته برخی خودرو‌ها که عرضه بیشتری دارند ممکن است واکنش متفاوتی نشان دهند، اما در مجموع بازار خودرو هنوز واکنش متناسبی به جهش نرخ ارز نشان نداده است.

وی افزود: بازار خودرو در شرایط فعلی یک بازار رکودی است و به همین دلیل نسبت به افزایش اخیر نرخ ارز واکنش فوری نشان نداده است. نرخ ارز در هفته یا دو هفته گذشته حتی چند هزار تومان کاهش پیدا کرده بود و اکنون دوباره وارد مسیر افزایشی شده و در مجموع حدود ۱۰ درصد افزایش داشته است، اما بازار خودرو هنوز به این رشد واکنش کامل نشان نداده است.

این کارشناس بازار خودرو تأکید کرد: بازار خودرو معمولاً با تأخیر نسبت به نرخ ارز واکنش نشان می‌دهد. در دوره‌های گذشته نیز دیده‌ایم که ابتدا دلار افزایش پیدا کرده و دو تا سه هفته بعد بازار خودرو واکنش خود را نشان داده است.

صدرایی با اشاره به عرضه خودرو‌های وارداتی گفت: در مقطع فعلی، بخشی از خودرو‌هایی که پیش از این وارد کشور شده‌اند یا از گمرک ترخیص شده‌اند، در بازار عرضه می‌شوند. این عرضه تا حدی توانسته بازار را کنترل کند، اما به محض اینکه این خودرو‌ها عرضه و مصرف شوند، باید دید برای پاسخ به تقاضای جدید واقعاً خودروی کافی در بازار وجود دارد یا خیر. در آن زمان بازار شرایط خود را با وضعیت جدید تطبیق خواهد داد و واکنش اصلی خود را نشان می‌دهد.

بنزین می‌تواند خودرو‌های برقی را جذاب‌تر کند

وی درباره اثر افزایش احتمالی قیمت بنزین بر بازار خودرو نیز گفت: افزایش قیمت بنزین هنوز قطعی نشده است، بنابراین نمی‌توان درباره اثر قطعی آن اظهارنظر کرد. با این حال، اگر چنین اتفاقی رخ دهد، خودرو‌های برقی، خودرو‌های هیبریدی و خودرو‌های کم‌مصرف می‌توانند بیشتر مورد توجه قرار گیرند.

صدرایی افزود: برخی فعالان بازار از هم‌اکنون خودرو‌های برقی را بیشتر مورد توجه قرار داده‌اند، چراکه این تصور وجود دارد که اگر بنزین گران شود یا کیفیت بنزین پایین باشد، استفاده از خودروی برقی یا خودرو‌های کم‌مصرف توجیه اقتصادی بیشتری پیدا می‌کند.

وی ادامه داد: بنابراین افزایش قیمت بنزین در کوتاه‌مدت می‌تواند روی خودرو‌های برقی و خودرو‌هایی که ترکیبی از برق و بنزین استفاده می‌کنند، اثر بگذارد و حتی بهانه‌ای برای ورود دوباره سرمایه‌گذاران و دلالان به این بخش از بازار ایجاد کند. خرید خودرو در شرایط فعلی به تصمیمات کلان اقتصادی بستگی دارد.

این کارشناس بازار خودرو در پاسخ به این پرسش که آیا در شرایط فعلی خرید خودرو توصیه می‌شود یا بهتر است خریداران منتظر کاهش قیمت‌ها بمانند، گفت: پاسخ این موضوع تا حد زیادی به تصمیماتی بستگی دارد که سیاست‌گذاران درباره شرایط سیاسی و اقتصادی کشور اتخاذ می‌کنند.

صدرایی تصریح کرد: پیش‌بینی تصمیم دولت‌مردان و سیاست‌گذاران از حیطه کارشناسی بازار خودرو خارج است، چراکه باید دید با توجه به شرایط موجود چه تصمیمی برای مسائل سیاسی و اقتصادی کشور گرفته خواهد شد.

وی ادامه داد: اگر شرایط با همین روند فعلی ادامه پیدا کند، طبیعتاً قیمت خودرو نیز افزایش خواهد یافت و کسی که امروز خودرو خریداری کند، ممکن است در آینده برنده باشد. اما اگر در سیاست‌های کلان کشور تغییر ایجاد شود و بخشی از فشار‌های موجود کاهش پیدا کند، می‌توان انتظار داشت قیمت ارز و به دنبال آن قیمت خودرو در یک بازه زمانی کوتاه وارد مسیر نزولی شود.

صدرایی افزود: البته در چنین شرایطی نیز انتظار ندارم قیمت خودرو یکباره ۳۰ یا ۵۰ درصد کاهش پیدا کند. ممکن است بازار ابتدا یک ریزش ۱۰ تا ۱۵ درصدی را تجربه کند و سپس در یک سطح جدید به ثبات و تعادل برسد.

وی در پایان گفت: پیش‌بینی دقیق آینده در شرایط فعلی بسیار دشوار است، چراکه برای چنین پیش‌بینی‌ای باید متغیر‌های سیاسی و تصمیمات کلان کشور را نیز در نظر گرفت. اما اگر بخواهیم صرفاً بر اساس روند فعلی قضاوت کنیم، در صورتی که شرایط با همین روال ادامه پیدا کند، کسی که امروز خودرو بخرد، احتمالاً نسبت به خرید در آینده با قیمت بالاتری مواجه خواهد بود.