ایران‌ و ترکیه توانایی ساخت خودرو مشترک را دارند ؟

مشخص نیست بحث قرارداد با ترکیه که مطرح شده در چه خصوص است. چراکه ترکیه جز در بخش کاروتجاری برند خودرویی ندارد. البته ترکیه یک پروژه ملی برای طراحی و تولید محصولات برقی و هیبرید دارد و احتمالا  همکاری ایران با ترکیه هم در زمینه همین محصولات خواهد بود.

از‌سوی‌دیگر، ترکیه صنعت قطعه‌سازی بسیار پیشرفته‌ای دارد. اما به‌نظر من مشکل ما، نبود شریک خارجی نیست. ما اگر برای خودروسازی شریک هم بیاوریم، تا زمانی که مدیران صنعتی ما دید مناسبی به این صنعت نداشته باشند، نمی‌توان انتظار تغییر و تحول از صنعت خودرو را داشت. در این راستا، دیدگاه کلان وزارت صمت و برخی مدیران نیاز به تغییرات اساسی دارد. در صورت تغییر دیدگاه‌ها می‌توانیم امیدوار باشیم تغییری در این صنعت رخ دهد. در غیر این صورت همه این کارها یک سیکل باطل است. زمانی که ایران زانتیا را از خط تولید خارج کرد، شرکت زوتی هنوز تاسیس نشده بود. همین شرکت بعد از گذشت 10 سال توانست به ایران سی‌کی‌دی بفروشد، اما ایران همچنان درگیر خودروهای قدیمی است. به‌همین‌‌دلیل با هر جای دنیا که بخواهید همکاری کنید تاثیری در کلان ماجرا نخواهد داشت و منجر به اتفاق خاصی هم نخواهد شد. در هر صورت این‌که چنین قراردادهایی موفق باشد یا خیر، بستگی به مدیران و مسئولان دارد. اگر رفتاری که با چینی‌ها شده است، با ترک‌ها هم انجام شود، قطعا ترک‌ها هم سود خود را در نظر می‌گیرند. در این خصوص شما را به صحبت‌های پیمان کارگر، مدیرعامل سابق رنوپارس ارجاع می‌دهم. ایشان می‎گفت: «همه‎جای دنیا با رنو چانه‌زنی می‌کنند تا خودرو را ارزان بفروشند، اما در این‎جا چانه‌زنی برای گران‎فروختن محصول است!» تا زمانی که پارادایم صنعت خودرو ایران به این شکل است، چرا طرف خارجی نباید به فکر حداکثر سود از بازار ما باشد؟ یعنی بیشترین سود را از ما می‌گیرد و هر وقت هم دلش بخواهد از ایران می‌رود. این ناشی از رفتار اشتباهی است که ما داریم، نه رفتار نادرست طرف‌های خارجی.

کاش اعلام می‌کردند قرار است با کدام برند ترک تولید مشترک داشته باشیم. ما سال‌هاست در این حوزه فعالیت می‌کنیم، تا به حال اسم هیچ برند خودروسازی ترک را نشنیده‌‌ایم. درحال‎حاضر 14برند خودرویی خارجی در ترکیه محصولات خود را تولید می‌کنند که 80درصد قطعات آن‌ها در ترکیه تولید می‌شود. د واقع قطعه‌سازی ترکیه برای خود یک برند است. ضمن آن‌که از هر 14 خودرویی که در این کشور تولید می‌شود، 4 خودرو برای بازار داخل است و مابقی آن صادر می‌شود. بر همین اساس، صادرات این کشور در حوزه خودرو و قطعات در سال گذشته به 20 میلیارد دلار رسید. برند کارسان که یک شرکت دولتی است، از مدت‌ها پیش تعطیل شده و هلدینگ مصطفی‎کوچ عملا نمایندگی پژو است. شرکت رنو آکای نیز زیر نظر رنو فعالیت می‌کند.

توافقی هم که اتوکار ترکیه در سال 95 با یک شرکت ایرانی برای تولید و صادارت اتوبوس داشت و حتی به بازار بورس استانبول هم اعلام کرده بود، عملا به جایی نرسید. مدیران ترکیه در سال‌ها قبل برای تولید خودرو تلاش کردند، اما وقتی فهمیدند به نتیجه نمی‌رسند به‌طور کلی این بحث را رها کردند و به دنبال شریک‎شدن با شرکت‌های مطرح خودروسازی رفتند. بر این اساس، بعید است حتی برای تامین قطعات مورد نیاز ترکیه با ما همکاری کند، چون ترکیه‎ای‎ها در‌تلاش هستند به اتحادیه اروپا وارد شوند و با چنین ریسکی ممکن است بازار 20میلیارد دلاری خود را به خطر بیندازند. خودروسازانی که امروز تولید و فروش میلیونی دارند، به صرف طراحی زیبا یا امکانات بالا به این فروش دست نیافته‎اند بلکه آن‎ها توانستند در این بازار رقابتی وحشتناک با پایین‌ترین قیمت محصول درجه یک تولید کنند. آن‌ها با هر دشواری قیمت تمام‎شده محصولات خود را پایین می‌آورند و سال‌ها تلاش کردند در مقابل سایر برندها بازار خود را حفظ کنند. پس این کار در ابعاد بین‌المللی به‌راحتی صورت ‌نمی‌گیرد.// دنیای خودرو