افت ۶ ماهه شاخص تولید و فروش خودرو

 بر اساس تازه‌ترین آمار منتشر شده از سوی بازوی پژوهشی مجلس در شهریورماه، شاخص تولید و فروش رشته فعالیت خودرو و قطعات نسبت به ماه مشابه سال قبل، به ترتیب با افزایش ۱۹.۵ و ۲۶.۴ درصدی همراه شده است.

این در حالی است که مقایسه شاخص خودرو و قطعات در شش‌ماهه امسال نسبت به مدت مشابه سال ۱۴۰۳ با کاهش همراه بوده است. شاخص تولید رشته فعالیت خودرو و قطعات بر مبنای شرکت‌های بورسی در شهریورماه نسبت به ماه قبل، افزایش ۲۸.۹ درصدی و شاخص فروش این بخش افزایش ۳۱.۴ درصدی داشته است.

البته مقایسه رشد شش‌ماهه شاخص تولید خودرو و قطعات نسبت به مدت مشابه سال قبل از کاهش ۵.۲ درصدی حکایت دارد. شاخص فروش خودرو و قطعات نیز در شش‌ماه امسال نسبت به شش‌ماه سال گذشته با افت چهار درصدی مواجه شده است. در این گزارش بازوی پژوهشی مجلس تاکید شده که شاخص تولید بخش صنعت در شهریورماه نیز مبتنی بر شرکت‌های صنعتی بورسی نسبت به شهریور پارسال با افزایش ۲.۲ درصدی و نسبت به ماه قبل با افزایش ۱۰.۸ درصدی مواجه شده که رشته فعالیت خودرو و قطعات در کنار رشته فعالیت‌های دارو و فلزات پایه، بیشترین سهم را در رشد این بخش داشته است.

شاخص فروش بخش صنعت هم نسبت به ماه مشابه سال قبل افزایش ۱۳.۳ درصدی و نسبت به مردادماه افزایش ۱۶.۱ درصدی را تجربه کرده که در این بخش هم خودرو و قطعات در کنار رشته فعالیت‌های کاشی و سرامیک و دارو بیشترین سهم را در افزایش شاخص داشته است.

در حالی شاخص تولید و فروش در شهریورماه امسال نسبت به مدت مشابه سال قبل و مردادماه امسال، با افزایش مواجه شده که در مردادماه نیز همین وضعیت حاکم بود. در مردادماه امسال، شاخص تولید رشته فعالیت خودرو و قطعات بر مبنای شرکت‌های بورسی نسبت به مرداد سال قبل، افزایش ۰.۸ درصدی و نسبت به تیرماه امسال رشد هشت درصدی را تجربه کرده است. شاخص فروش این بخش هم نسبت به مرداد سال ۱۴۰۳ با افزایش ۰.۴ درصدی و نسبت به تیرماه امسال با رشد ۱۷.۳ درصدی مواجه شده است.

آنچه مشخص است فعال‌سازی مکانیسم ماشه و تبعات روانی ناشی از آن، رشد انتظارات تورمی، تداوم اختلافات قیمتی میان سیاستگذار و خودروساز و سنگ‌اندازی در مسیر خصوصی‌سازی از جمله دلایل کاهش شاخص تولید و فروش از ابتدای سال جاری عنوان می‌شود.

پیش‌تر بازوی پژوهشی مجلس در گزارشی عنوان کرده بود که فعال‌شدن اسنپ‌بک، اقتصاد ایران را در کوتاه‌مدت با تکانه‌های روانی و افزایش نااطمینانی مواجه خواهد کرد حال آنکه آثار بلندمدت محدود خواهد بود. با این حال تجربه سال‌های قبل نشان می‌دهد که بیشترین ضربه به صنعت خودرو در سال‌های اولیه تحریم وارد شده و حالا با بازگشت تحریم‌های بین‌المللی نگرانی از تشدید روند افت تولید و فروش قوت گرفته است.

در روی دیگر سکه هم سیاستگذار قصد کاهش دخالت‌های بی‌حدوحصر خود و تغییر نقش خود از مداخله به مدیریت را ندارد؛ نقش مداخله‌گرایانه‌ای که اکنون به صورت کشمکش خودرویی بر سر افزایش جزئی قیمت محصولات خودروساز طی چند روز اخیر نمایان شده است و حالا اثرات آن را به صورت افت تولید و فروش و رشد قیمت‌ها در بازار خودروی ایران شاهد هستیم.