مروری بر زندگی موسس خودروسازی فورد

هنری فورد، تولید کننده مشهور خودرو، در ۳۰ جولای سال ۱۸۶۳ میلادی و در مزرعه خانوادگی شان واقع در Wayne County در نزدیکی منطقه Dearborn میشیگان متولد شد. وقتی ۱۳ سال داشت پدرش یک ساعت جیبی به وی هدیه داد که فورد جوان بلافاصله بعد از گرفتنش آن را از هم جدا کرد و مجددا سر هم نمود. او با این کار به شدت دوستان و همسایگانشان را تحت تاثیر قرار داد و از آن زمان بود که سیل درخواست ها برای تعمیر ساعت به سمتش روانه شد.

کار در مزرعه ابدا فورد جوان را راضی نمی کرد و به همین خاطر زمانی که تنها ۱۶سال داشت خانه را ترک گفت تا در یک کارگاه کشتی سازی واقع در دیترویت به عنوان شاگرد مکانیک مشغول به کار شود.

در سال های بعد، او یاد گرفت که چطور با مهارت تمام با موتورهای بخار کار کند و آنها را تعمیر نماید و همزمان در رشته دفترداری نیز تحصیل می کرد.

سال های نخست زندگی کاری

در سال ۱۸۸۸ میلادی، فورد با کلارا آلا براینت ازدواج کرد و برای مدت زمان محدودی مجددا به سراغ کشاورزی رفت تا هزینه زندگی همسر و پسرش ادسل را تامین نماید. سه سال بعد، او به عنوان مهندس در شرکت روشنایی ادیسون استخدام شد و در سال ۱۸۹۳ به خاطر استعداد و نبوغ ذاتی اش توانست به سمت مهندس ارشد در آن شرکت دست پیدا کند.

فورد در تمام این سال ها و همزمان با کار تمام وقت خود روی ساخت نوعی درشکه بدون اسب کار می کرد تا اینکه عاقبت در سال ۱۸۹۶ میلادی، نخستین نمونه اولیه از آن را با نام چهارچرخه فورد (Ford Quadricycle) ارائه کرد.

در همان سال او جلساتی با مدیران ارشد ادیسون داشت و به تدریج ایده هایش در مورد یک اتومبیل را برای توماس ادیسون مطرح نمود. فورد بسیار با استعداد بود و در اندک زمانی توانست نسخه دوم از درشکه خود را بسازد.

در سال ۱۹۰۳ میلادی، هنری فورد بعد از چندسال فعالیت در شرکت های مختلف و تهیه نمونه های اولیه از خودروی خود شرکت فورد موتور را پایه گذاری کرد. یک ماه بعد از تاسیس شرکت نخستین خودروی فورد با نام مدل A تولید شد که اتومبیلی دو سیلندر با ۸ اسب بخار بود.

در آن زمان روزانه تنها چند خودرو در کارخانه فورد مونتاژ می شدند و گروه هایی متشکل از دو تا سه نفر قطعاتی را که از شرکت های دیگر خریداری شده بود، سر هم می کردند.

همزمان با فعالیت شرکت، خود فورد تمام وقت و انرژی اش را صرف ساخت ماشینی می کرد که ضمن مقرون به صرفگی اطمینان پذیری بالایی هم داشته باشد تا اینکه نهایتا در اکتبر سال ۱۹۰۸ میلادی خودروی Model T را معرفی نمود و تا چندین سال شرکتش سود صد در صدی داشت.

مدل تی که بیشتر با نام Tin Lizzie شناخته می شد با استقبال خوبی از سوی کاربران روبرو شد و طولی نکشید که حجم سفارشات آن از میزان قابل تولیدش بالاتر رفت. همین مساله فورد را به فکر پیاده سازی تکنیک های تولید انبوه انداخت که در نهایت صنعت آمریکا را متحول نمود.

سود کلی شرکت بالا بود و به همین خاطر نامش زبان زد خاص و عام شد. اما شخص فورد بیشتر به خاطر مطرح نمودن یک ایده انقلابی شهرت یافت: تولید یک خودروی ارزان قیمت توسط کارگران ماهری که حقوق مستمر دریافت می کردند.

وی در سال ۱۹۱۴ میلادی، ایده توسعه خط مونتاژ متحرک برای تولید انبوه ماشین را مطرح کرد. همزمان ایده پرداخت دستمزد ۵ دلار در روز (معادل ۱۱۰ دلار در ماه سال ۲۰۱۱) را به عنوان بهترین روش برای نگه داشتن بهترین کارکنان در شرکتش را مطرح کرد.

به این ترتیب، خودروی مدل تی که هم راندنش ساده بود و هم تعمیرش ارزان، در سال ۱۹۱۸ میلادی نیمی از تمامی خودروهای موجود در خیابان های آمریکا را تشکیل می داد.

در سال ۱۹۱۹ میلادی، فورد پسرش Edsel را بر کرسی ریاست هیئت مدیره شرکت نشاند اما باز هم کنترل کلیه امور در اختیار خودش بود. در ادامه وی با جمعی از سهامدارانش وارد دعواهای حقوقی شد تا اینکه در سال ۱۹۲۰ میلادی تمام سهم سهامداران اقلیت آن را خریداری کرد و فرایندهای تولیدی شرکت را به یک مجموعه صنعتی تازه انتقال داد که در حاشیه رودخانه Rouge در میشیگان بنا کرده بود.

مجموعه جدید از واحدهای مختلفی شامل کارخانه شیشه سازی، فولاد، خط مونتاژ و دیگر قطعات مورد نیاز برای تولید ماشین تشکیل می شد. در همان سال فورد تولید مدل تی را متوقف کرد و نسخه جدیدتری از مدل A را معرفی کرد که ضمن برخورداری از قدرت بیشتر به ترمزهای بهتری هم تجهیز شده بود. تا آن زمان فورد مجموعا ۱۵ میلیون دستگاه خودروی مدل تی را تولید و عنوان بزرگ ترین خودروساز دنیا را به خود اختصاص داده بود.

در هر حال مدل A جدید نتوانست موفقیت مدل تی را تکرار کند و در سال ۱۹۳۱ میلادی تولید آن متوقف شد. یک سال بعد، فورد اولین موتور V-8 خود را معرفی کرد اما تا سال ۱۹۳۶رفته رفته جایگاه خود را در صنعت خودروسازی دنیا از دست داد و به رتبه سوم جدول جهانی تنزل کرد.

هنری فورد از نقطه نظر اجتماعی هم به خاطر دیدگاه های جنجالی اش شهرت دارد. در حوزه کسب و کار گفته می شود که او سود شرکت را با برخی از کارکنانش که دست کم شش ماه برایش کار کرده بودند و به نحوی زندگی خود را وقف کار کرده بودند تقسیم می کرد.

جالب است بدانید که شرکت موتورسازی فورد، واحدی به نام دپارتمان اجتماعی داشت که روی فعالیت های غیرمتعارف کارکنان نظیر نوشیدن الکل، قمار و غیره نظارت می کرد و در صورت تشخیص ناهنجاری های رفتاری در آنها، اخراجشان می کرد.

فورد همچنین از طرفداران سرسخت صلح بود و به شدت با جنگ جهانی اول مخالفت می کرد؛ در همین راستا حتی بودجه ساخت یک کشتی صلح را تامین کرد و آن را به اروپا فرستاد.

بعدها در سال ۱۹۳۶ میلادی، فورد و خانواده اش بنیاد فورد را تاسیس کردند تا کمک هایشان را از طریق آن به حوزه های آموزش، تحقیق و توسعه اختصاص دهند.

هنری فورد در هفتم آوریل سال ۱۹۴۷ میلادی و در سن ۸۳ سالگی در اثر خونریزی مغزی دیده از جهان فرو بست. او در دورانی که اقتصاد آمریکا به شدت آسیب پذیر و ضعیف بود، سهم قابل توجهی در بازسازی اش داشت و به همین خاطر حالا تحت عنوان یکی از پیشروترین تجار آمریکایی از وی یاد می شود.